Saturday, September 17, 2016

Góc tối trong chiến dịch truy tìm quét ma túy ở Philippines - Trái đất

toi-pham-ma-tuy-philippines-1 Một người bị bắn chết trên đường phố Philippines vì tình nghi buôn bán ma túy. Ảnh: AFP.

Eric Sison vẫn tồn tại sau khi rơi qua ba tầng lầu từ mái một căn nhà đối diện nơi ở của cô Maria thuộc khu Pasay, thủ đô Manila, Philippines. Dường như rơi, Sison bị bận bịu chiếc quần đùi tham gia mái hiên nhà hàng xóm. Mặc nguyên chiếc quần lót, Sison bò lồm cồm chui tham gia gầm giường của Maria.

Khi cảnh sát kéo đến khu ổ chuột mà gia đình Maria đang sinh sống và chĩa súng về phía căn nhà của cô, Maria hét lên: "Hãy rủ lòng thương, đừng bắn, chúng tôi không nhân thức người con trai này là bạn nào".

Cảnh sát yêu cầu Maria cùng người nhà rời khỏi nhà. Cô nghe thấy Sison cầu xin tha mạng. Sau đó, những tiếng súng chói tai vang lên.

Những cuộc truy tìm bắt

Theo Al Jazeera, Sison chỉ là một trong 2.500 người đã bị làm thịt, tính từ ngày 1/7 đến 5/9, trong chiến dịch tầm nã quét ma túy do Tổng thống Philippines Rodrigo Duterte khởi động.

Cái chết của Sison cũng là một trong những vụ việc mà công bố từ phía cảnh sát Philippines trái ngược với lời kể nhân chứng.

Cảnh sát khẳng định Sison đã bắn tham gia các sĩ quan và bị tiêu diệt lúc đấu súng. Tất nhiên, đoạn video do một người hàng xóm quay lại cho thấy Sison có ý muốn đầu hàng từ khi còn ở trên mái ấm.

Nhân viên khám nghiệm hiện trường cho nhân thức họ mua thấy nhị gói shabu, hay ma túy đá theo cách thức gọi địa phương, nhiều gói cần sa cùng một ống thủy tinh chứa lá cần sa và một khẩu pháo lục tại nơi Sison bị bao vây. Sison bị cáo buộc chống trả khi cảnh sát đang chấp hành "hoạt động chống tù đọng".

"Cảnh sát một mực cho rằng anh ấy có súng và dùng ma túy nhưng một nửa tôi không như thế", người yêu Sison nói. "Anh ấy ngã từ mái ấm xuống, quần bị vướng vào đâu đó. Giả dụ mang súng nó cũng rơi rồi. Chính cảnh sát đã đem khẩu súng đến", cô quyết đoán.

Trong chiến dịch tranh cử tổng thống, ông Duterte từng hứa hẹn sẽ trấn áp tội nhân, ma túy và tham nhũng trong vòng 3 đến 6 tháng đầu nhiệm kỳ, đồng thời sẽ cho cá ở vịnh Manila ăn xác của 100.000 tên phạm nhân.

Tại buổi tiệc chúc mừng chiến thắng ở đô thị Davao, nơi ông Duterte khiến cho thị trưởng hơn 20 năm, Tổng thống Philippines kêu gọi người dân vũ trang để giết những kẻ buôn bán ma túy. "Hãy tự bản thân khiến cho yếu tố đó nếu như bạn có súng, tôi ủng hộ", ông tuyên bố.

Sau bài diến thuyết mở màn, ông Duterte một lần nữa thúc giục cư dân tiêu diệt cả những người nghiện ma túy bởi "để phụ thân mẹ họ làm việc này thì quá đau đớn". Ông chắc chắn bản thân không đon đả tới nhân quyền hay các giấy má pháp lý.

"Chúng tôi sẽ không dừng lại cho đến khi tên trùm ma túy sau cùng hay kẻ bán ma túy sau cuối đầu hàng hoặc bị tống đằng sau song sắt hoặc nằm sâu dưới 5 tấc đất", Tổng thống Duterte nhấn mạnh.

Theo số liệu từ cơ quan cảnh sát giang sơn Philippines, từ ngày 1/7 tới 5/9, 1.027 người yêu nghi mua sắm, sử dụng ma túy đã bị làm thịt trong các chiến dịch tróc nã quét. Hơn 15.000 người bị bắt và khoảng 686.000 người đã "tình nguyện thú tội". Ít ra 1.500 vụ việc được đưa tham gia bản danh sách "nhận thấy thi hài và đang khảo sát".

Thỉnh thoảng, người ta còn tậu thấy những thi thể với phần đầu quấn chặt băng dính hay các xác chết nằm bên lề trục đường cùng tấm hồ ghi dòng chữ "Tôi là kẻ buôn ma túy, đừng như tôi". Tới nay, số lượng các vụ giết mổ người không qua xét xử kiểu này vẫn chưa có dấu hiệu giảm bớt.

toi-pham-ma-tuy-philippines-2 Rachell Bermoy, bạn gái Eric Sison, khóc bên quan tài người ấy. Ảnh: Al Jazeera.

Lo ngại bao trùm

Nửa hôm mai 30/8, cư dân sống trên đường Tramo thuộc khu Pasay cùng tụ tập chia bi hùng sau cái chết của Sison. Bằng hữu uống bia từ cốc nhựa và chơi bài. Vài người đi qua, nhìn tham gia chiếc cỗ ván đặt thi thể Sison để giã từ anh lần cuối.

Bermoy, bạn gái Sison, vẫn thức. Cô dõi mắt nhìn tham gia con gà trắng đặt trên hậu sự bạn trai mình đang mổ thóc. "Con gà kia là biểu trưng cho công lý", Bermoy nói. "Để cái chết đục khoét lương tâm những kẻ ám sát anh ấy".

Đoạn video quay cảnh Sison đầu hàng cảnh sát đã tạo dựng ra một cuộc điều tra nhằm tham gia ba sĩ quan tiến hành cuộc truy quét cùng người chỉ đạo họ.

Nhưng công lý chẳng phải thứ độc nhất vô nhị anh em và láng giềng Sison niềm nở. Một bạn teen 20 tuổi với tên giả là Boy Negro cho phóng viên từ Al Jazeera xem hàng loạt tin nhắn hăm dọa gửi đến chiếc laptop di động của anh. Một đoạn tin ghi rõ: "Người bằng hữu, cứ chờ đấy, mày sẽ là đứa tiếp theo".

Boy Negro dập điếu thuộc hút dở và quan sát tuyến phố xã. Anh để ý trong khu dân cư vừa qua hiện ra một người nam nhi lạ mặt, dáng người cao, thường xuyên đi dò hỏi các ngõ ngóc.

"Chúng tôi không nhân thức những mối nạt dọa sẽ đến từ cảnh sát hay dân phòng nhưng chúng tôi cảm thấy thấp thỏm", Boy Negro nói. "Hồ hết các khu dân cư ở Pasay đều đã có người bị làm thịt để làm gương và nay họ đang sắm đến chúng tôi".

23h ngày 14/9, xe tạp chí dồn dập đổ đến Hội sở Cảnh sát Manila. Các phóng viên địa phương liên tiếp gõ bút xuống những tấm biểu đồ, uống nước tăng lực và kéo điện thoại không hoàn thành trong lúc kì vọng thông báo về các vụ nổ súng.

Ngay trước nửa đêm, tin về một vụ dàn cảnh bắt tội nhân ma túy ở Tondo được truyền đi. Tondo là một trong những quận nghèo nhất Manila. Đèn báo nguy hại lóe lên khi đoàn xe phóng viên lao với tốc độ cao tới hiện trường. Nạn nhân Rolando Bangayan y Cruz đã chết.

Nhà báo vây vòng vo Redentor Ulsano, quan chức cảnh sát cấp cao có mặt tại hiện trường, để phỏng vấn. Ông cho hay vụ dàn cảnh được chấp hành trong một con hẻm nhỏ bé. Nghi phạm "dường như nghi hoặc ông là cảnh sát" nên đã rút vũ khí ra. "Anh ta là kẻ nổ súng trước", Ulsano chắc chắn.

Một chiếc dép của Bangayan được tìm thấy bên vũng nước đọng ngay giữa hẻm. Đây cũng là nơi nhân viên dò xét hiện trường (SOCO) thu giữ vỏ đạn. Khẩu súng lục Smith and Wesson vẫn nằm trong tay Bangayan.

Khoảng 100 cư dân đứng xem đội SOCO đưa xác Bangayan lên cán, vạch áo người con trai này ra để rà soát vết đạn và chụp ảnh những đồ vật tư nhân anh ta mang theo, gồm: nhì gói shabu, một khẩu pháo và 553 peso (11 đô la Mỹ).

Góc qua đời

Aie Balagtas See, phóng viên dò la tù đọng làm cho việc cho tờ Inquirer, chuyên theo dõi những vụ việc kiểu như của Bangayan trong khoảng khi chiến dịch truy quét ma túy ở Philippines khởi động.

Hồi đầu tháng 8, See nắm được 27 thông báo từ Sở Cảnh sát Manila về các sự vụ chủ nghĩa xảy ra tháng trước đây. 17 người bị giết trong các chiến dịch dàn cảnh bắt tù hãm ma túy ở khu dân cư có năng lực tài chính thấp nhất Manila. 10 người còn lại thiệt mạng sau các chiến dịch trấn áp tù túng.

Các vụ dàn cảnh mà See rà soát đều có những điểm tầm thường. Nghi phạm luôn "cảm kiếm được thấy" họ đang thương lượng với cảnh sát ngầm nên quyết định rút súng trước để chống trả. Cảnh sát cũng luôn "cảm thấy nguy khốn doạ dọa tính mệnh họ".

"Những dòng này hiện ra khoảng 20 lần trong 27 báo cáo của Sở Cảnh sát Manila", See hồi 04 tuần 8 viết.

Ở phần lớn các trường phù hợp, nghi phạm luôn rút súng trước nhưng không sĩ quan nào hy sinh trong lúc đấu súng. Chỉ một người bị thương ở tay và một người khác thoát chết nhờ áo chống đạn.

See từng đến hiện trường một vụ "đấu súng" giữa cảnh sát và nghi phạm buôn ma túy tên Eric Caliclic. Tại khu ổ chuột nơi vụ việc xảy ra, bức tường phía sau chỗ Caliclic đứng sum sê lỗ đạn. Bức tường đối diện, nơi cảnh sát đứng, trống trót lọt.

Hàng xóm của Caliclic cho hay anh này không có công tác bình ổn và phải rất nặng nhọc mới trả nổi tiền thuê nhà hàng bốn tuần.

"Khiến sao anh ta nổ súng vào ai đó được khi mà chẳng có nổi một con dao? Anh ta lấy tiền sắm súng ở đâu cơ chứ? Nhà của anh ta thậm chí còn không có điện", một người nói.

Việc những người như Sison, Bangayan và Caliclic bị cảnh sát giết đã làm Thượng nghị viên De Lima, lãnh đạo Ủy ban Nhân quyền Philippines, triệu tập một phiên yếu tố trằn về hành vi thịt người không qua xét xử.

Hôm 22 và 23/8, một số nhân chứng đeo mặt nạ, kính đen, đội mũ trùm đầu nhằm giữ kì lạ tính danh đã thông báo trên sóng truyền hình non sông.

Harra Kazuo, 26 tuổi, cho biết Jaypee Bertes, bạn trai cô và bố anh ta, Renato Bertes, đều bị giết thịt trong ngục thất của cảnh sát sau một cuộc truy vấn quét hồi bốn tuần 7.
Cô công nhận cả nhị đều dùng shabu. Jaypee có buôn bán ma túy nhưng gầy lẻ. Hồi năm rồi, Jaypee còn ân hận lộ cảnh sát địa phương 10.000 peso (214 USD) để họ "ngoảnh mặt khiến cho ngơ".

Cảnh sát Pasay phản bác rằng phụ thân con nhà Bertes bị giết mổ vì cố tậu bí quyết cướp súng của sĩ quan. Song kết quả khám nghiệm thi thể cho thấy nhị người đã bị đánh đập trước khi bắn chết.

Nhân chứng thứ hai, Mary Rose Aquino, 23 tuổi, bật mí cảnh sát nhiều lần chuyển ma túy tới cho cha cô, ông Rodelio Campos, để "chế biến lại".

Campos vẫn là một "của nả" của cảnh sát cho tới khi ông bị giết mổ tham gia ngày 20/7, Aquino kể. Tử thi Rosalie Campos, phi tần ông, cũng được sắm thấy ngay ngày hôm sau.

Theo De Lima, sợ nguy hại, không có kĩ năng tiếp xúc với cơ quan chức năng hay thiếu chứng cớ pháp y là những nguyên nhân làm cho các nhân chứng không đồng ý ra mặt. Nhưng chỉ một vài tiết lộ cũng cho thấy ở vài địa phương "nạn buôn bán ma túy không thể phát hành nhanh chóng giả dụ thiếu sự bảo trợ hay nhập cuộc của cảnh sát", bà nhấn mạnh.

Tại phiên yếu tố è cổ, cảnh sát trưởng quốc gia Philippines Ronald dela Rosa xác nhận trong một cuộc khảo sát nội bộ vừa qua, 130 cảnh sát bị rà soát có kết quả dương tính với ma túy, 20 người đã bị bắt, 6 người bị phạt hành chính và 7 người đối mặt với án hình sự. Ông Dela Rosa cũng thêm rằng 284 sĩ quan được cho là có tham gia hoạt động sắm sửa ma túy đã bị thuyên chuyển công việc.

toi-pham-ma-tuy-philippines-3 Ông Duterte (áo xanh) cầm khẩu pháo tiểu liên trên tay trong một trưng bày vật phẩm tranh bị. Ảnh: Infostormer.

Vũ Hoàng / VNE


Xem thêm: Báo Mạng 24h

No comments:

Post a Comment